Skip navigation MENU

Pleidooi voor participatie in nieuw Waal-programma

Geplaatst op 26-11-2019 in Nieuws.

De provincie Gelderland moet belangenorganisaties, burgers en bedrijven meer betrekken bij ontwikkelingen rond de Waal. Dat staat in het ‘Slotakkoord’ van de Spiegelgroep WaalWeelde, de klankbordgroep voor het aflopende programma WaalWeelde van de provincie. Er komt nu een nieuw programma, het Integraal Riviermanagement (IRM). De Spiegelgroep constateert dat de term ‘participatie’ geheel ontbreekt in de nieuwe opzet.

In het programma WaalWeelde (sinds 2006) waren veiligheid en ontwikkeling van natuur en economie de belangrijkste thema’s. De Spiegelgroep WaalWeelde, met onder andere de Gelderse Natuur en Milieufederatie, kwam op 19 november jl voor het laatst bijeen. Omdat de leden de term ‘participatie’ geheel misten in het nieuwe IRM, stelden ze een ‘Slotakkoord’ vast. Daarin staan diverse adviezen en een oproep aan met name de provincie om ervoor te zorgen dat natuur- en andere belangenorganisaties, burgers en bedrijven alsnog goed worden betrokken.

Veiligheid en ruimte

Niet langer alleen de dijken versterken, maar ook ruimte geven aan de rivieren. Hoogwaterveiligheid en ruimtelijke kwaliteit als twee gelijkgeschikte doelstellingen. Dat waren, kort gezegd, de twee kerngedachten van de Planologische kernbeslissing ‘Ruimte voor de rivier’, die op 1 januari 2007 in werking trad. Er moest veel werk verzet worden, dat bood kansen om andere gebiedsopgaven mee te koppelen!

Initiatiefgroep WaalWeelde

Sterker, het verknopen van opgaven en belangen en een brede samenwerking zou leiden tot meer kwaliteit en meer draagvlak. Zo dacht in 2006 een kleine initiatiefgroep, waarin – deels voortbordurend op het gedachtengoed van Plan Ooievaar (1986) – veel creativiteit loskwam. Al gauw ontstond een breed netwerk van samenwerkende partijen en ook onderwijs en wetenschap, onder de titel WaalWeelde. Er werden talloze kansen gevonden om opgaven voor hoogwaterveiligheid, natuur, economie, wonen, recreatie en cultuurhistorie aan elkaar te koppelen.

Door de dubbeldoelstelling bood ‘Ruimte voor de rivier’ mogelijkheden om budgetten te bundelen, en zo gebeurde. De provincie Gelderland en het Rijk investeerden elk 30 miljoen euro in gebiedsprojecten van het WaalWeelde-programma, van natuurontwikkeling in uiterwaarden tot herinrichting van steenfabrieksterreinen. De provincie trad in het programma op als regisseur en publiek ontwikkelaar. Een Spiegelgroep, waarin bedrijven, burgers, belangenorganisaties en onderzoekers zitting hadden, dacht actief mee met de bestuurders. De GNMF voerde het secretariaat van deze Spiegelgroep.

Nieuwe fase

In 2018 was ‘Ruimte voor de Rivier’ afgerond. In de jaren daaraan voorafgaand was de dubbeldoelstelling al verlaten. De Tweede Kamer wenste dat geld voor het Deltaprogramma voor hoogwaterveiligheid en niet voor ándere doelen werd besteed. Meekoppelen prima, maar wel met zelf meegebracht geld. Het Rijk nam in het Deltaprogramma weer meer de lead, zodat met het afronden van de laatste WaalWeelde-projecten de positie van de Spiegelgroep onduidelijk werd.

Levende rivieren

Inmiddels is het programma Integraal Riviermanagement (IRM) van start gegaan. De Spiegelgroep juicht het (deels) terugkeren naar een meer integrale aanpak toe. Ze mist echter de term ‘participatie’ in de tot nu toe geproduceerde documenten. Daarom dringt de  Spiegelgroep erop aan om dit hiaat zo snel mogelijk te dichten.

Concreet wordt daarbij onder andere gewezen op de Coalitie Rivieren Natuurlijk. Na publicatie van de nota ‘Ruimte voor Levende Rivieren’ is die in overleg gegaan met andere sectoren, zoals de zand- en kleiproducenten, de recreatie, woningbouw, scheepvaart en landbouw. Met enkele sectoren is een integrale visie ontwikkeld. Hoewel het een relatief los organisatieverband is, zou het zeker bijdragen aan meer ruimtelijke kwaliteit als een vertegenwoordiging van deze coalitie een plaats krijgt in de kerngroep IRM.

Slotakkoord Spiegelgroep WaalWeelde, 19 november 2019

Alex de Meijer on EmailAlex de Meijer on Linkedin
Alex de Meijer
Alex de Meijer
Duurzame energie, water en participatie
Alex is onze specialist op het gebied van duurzame energie en water. Hij zet zich in voor wind- en zonneprojecten met een zo groot mogelijke inbreng van de lokale gemeenschap. Meer weten? a.de.meijer@gnmf.nl, 06 4882 0433.